Zabytki w powiecie nowomiejski
460 obiektów objętych ochroną — 0,2% zestawienia krajowego. 127 z nich jest wpisanych do rejestru zabytków, co zmienia tryb pozwolenia na budowę.
Rejestr czy ewidencja — powiat nowomiejski
Z 460 obiektów 127 jest wpisanych do rejestru zabytków (27,6%), a 333 figuruje wyłącznie w ewidencji. Różnica nie jest formalna — decyduje o tym, jak wygląda pozwolenie na budowę.
- Rejestr : roboty budowlane wymagają przed pozwoleniem na budowę osobnego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków (art. 39 ust. 1 Prawa budowlanego).
- Ewidencja : pozwolenie wydaje organ architektoniczno-budowlany w uzgodnieniu z konserwatorem, który zajmuje stanowisko w ciągu 30 dni — a brak stanowiska w tym terminie uznaje się za brak zastrzeżeń (art. 39 ust. 3).
Jakie to obiekty
| Rodzaj obiektu | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| budynek mieszkalny | 110 | 23,9% |
| cmentarz rzymskokatolicki | 45 | 9,8% |
| kościół | 39 | 8,5% |
| cmentarz protestancki | 27 | 5,9% |
| dwór | 24 | 5,2% |
| chałupa | 18 | 3,9% |
| park | 14 | 3,0% |
| ogród | 14 | 3,0% |
| pałac | 12 | 2,6% |
| spichlerz (folwarczny/chłopski) | 10 | 2,2% |
| kamienica | 9 | 2,0% |
| kaplica | 7 | 1,5% |
| młyn | 7 | 1,5% |
| stodoła | 6 | 1,3% |
Z czego są zbudowane
W powiecie nowomiejski jest 70 obiektów drewnianych — 15,2%. To materiał najbardziej narażony: pożar, wilgoć i brak użytkowania niszczą go szybciej niż mur.
| Materiał | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| ceglane | 206 | 44,8% |
| drewniane | 70 | 15,2% |
| kamienne | 17 | 3,7% |
| szachulcowe | 2 | 0,4% |
| mur pruski | 2 | 0,4% |
| betonowe | 1 | 0,2% |
Kiedy powstały
Wiek nie jest podany w źródle w postaci liczby — w rubryce „czas powstania” stoi zapis słowny w rodzaju „2. poł. XIX w.” albo „przełom XVIII/XIX w.”. Wyliczyliśmy z niego wiek dla 96,7% obiektów w kraju; to kolumna, której w źródle nie ma.
| Wiek | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| XIX w. | 278 | 60,4% |
| XX w. | 83 | 18,0% |
| XIV w. | 45 | 9,8% |
| XVIII w. | 32 | 7,0% |
| XVII w. | 9 | 2,0% |
| XV w. | 1 | 0,2% |
| XIII w. | 1 | 0,2% |
Najstarsze w tym zestawieniu — powiat nowomiejski
- ruiny zamku biskupiego Kurzętnik — 1300 r.
- Brama Brodnicka Nowe Miasto Lubawskie — przełom XIV/XV w.
- Brama Lubawska Nowe Miasto Lubawskie — XIV w.
- baszta bramna Brodnicka, ob. muzeum Nowe Miasto Lubawskie — 1335 r.
- baszta bramna Lubawska, ob. Harcówka Nowe Miasto Lubawskie — 1335 r.
- cmentarz przykościelny Lipinki — 1330 r.
- cmentarz przykościelny Łąkorz — XIV w.
- cmentarz przykościelny Skarlin — 1330 r.
W których gminach
| Gmina | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| Biskupiec | 186 | 40,4% |
| Kurzętnik | 80 | 17,4% |
| Bratian | 74 | 16,1% |
| Nowe Miasto Lubawskie | 63 | 13,7% |
| Grodziczno | 57 | 12,4% |
Gminy nie mają tu własnych stron: strona gminy byłaby podzbiorem strony powiatu i opisywałaby te same obiekty drugi raz. Każdy obiekt można wyszukać po nazwie miejscowości.
Remont albo zakup obiektu — powiecie nowomiejski
W powiecie nowomiejski jest 460 obiektów objętych ochroną, w tym 127 w rejestrze zabytków. Ten serwis mówi, co jest w rejestrze — nie projektuje, nie remontuje i nie wydaje zaświadczeń. Napisz, czego potrzebujesz, a przekażemy zapytanie architektom i firmom pracującym przy zabytkach.
Nikogo nie polecamy i nie jesteśmy niczyim przedstawicielem. Dziś nie mamy umowy z żadną firmą — zbieramy te zapytania po to, żeby takie firmy znaleźć. Co z tym robimy.
Obiekty w powiecie nowomiejski
| Nazwa | Miejscowość | Rodzaj | Czas powstania | Ochrona |
|---|---|---|---|---|
| park krajobrazowy | Babalice | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| park dworski | Bielice | park | poł. XIX w. | rejestr |
| kościół ewangelicki | Biskupiec | kościół | 1. poł. XIV w. | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Jana Nepomucena i Matki Boskiej Różańcowej | Biskupiec | kościół | 1892 - 1894 | rejestr |
| pozostałości miejskich murów obronnych | Biskupiec | mur obronny | 1. poł. XIV w. | rejestr |
| ratusz | Biskupiec | ratusz | 1927 r. | rejestr |
| układ dawnego miasta | Biskupiec | miasto | 1325 r. | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Boleszyn | cmentarz rzymskokatolicki | 1739 r. | rejestr |
| kaplica pw. św. Huberta | Boleszyn | kaplica | XVIII w. | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Marcina | Boleszyn | kościół | 1739 r. | rejestr |
| dwór, ob. dom | Bratian | dwór | przełom XVIII/XIX w. | rejestr |
| fragmenty murów zamku zakonnego | Bratian | zamek | 1343 - 1359 | rejestr |
| młyn wodny | Bratian | młyn | 1914 r. | rejestr |
| układ hydrotechniczny | Bratian | inne urządzenie hydrotechniczne | pocz. XX w. | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Brzozie Lubawskie | cmentarz rzymskokatolicki | XIV w. | rejestr |
| kostnica | Brzozie Lubawskie | kostnica | XIV w. | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Jana Chrzciciela | Brzozie Lubawskie | kościół | 1872 - 1874 | rejestr |
| chlewnia | Czachówki | chlew | 1860 r. | rejestr |
| elektrownia | Czachówki | elektrownia | 1900 r. | rejestr |
| obora | Czachówki | obora | 1860 r. | rejestr |
| park krajobrazowy | Czachówki | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| pałac | Czachówki | pałac | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| podwórze gospodarcze | Czachówki | podwórze gospodarcze | rejestr | |
| rządcówka | Czachówki | rządcówka | pocz. XX w. | rejestr |
| spichlerz | Czachówki | spichlerz (folwarczny/chłopski) | 1860 r. | rejestr |
| stodoła | Czachówki | stodoła | 1860 r. | rejestr |
| zespół pałacowo-parkowy | Czachówki | zespół - pałac | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| zieleń parkowa | Czachówki | park | data nieznana | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Grodziczno | cmentarz rzymskokatolicki | data nieznana | rejestr |
| kościół parafialny pw. św.św. Piotra i Pawła | Grodziczno | kościół | 1340 r. | rejestr |
| kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki filialny pw. św. Kazimierza Królewicza | Gryźliny | kościół | 1896 - 1897 | rejestr |
| brama wjazdowa | Gwiździny | brama | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| dwór | Gwiździny | dwór | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| gorzelnia | Gwiździny | gorzelnia | 1902 r. | rejestr |
| otoczenie | Gwiździny | Otoczenie zabytku | rejestr | |
| park | Gwiździny | park | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| spichlerz-stajnia koni cugowych | Gwiździny | spichlerz (folwarczny/chłopski) | 1912 r. | rejestr |
| zespół dworsko-parkowo-folwarczny | Gwiździny | zespół - dwór | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| część parku dworskiego | Jakubkowo | park | 1. ćw. XX w. | rejestr |
| obora | Jakubkowo | obora | pocz. XX w. | rejestr |
| pałac | Jakubkowo | pałac | koniec XIX w. | rejestr |
| zespół pałacowo-parkowy | Jakubkowo | zespół - pałac | koniec XIX w. | rejestr |
| park dworski | Jamielnik | park | XIX w. | rejestr |
| kaplica baptystów | Kuligi | kaplica | 1904 - 1905 | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Marii Magdaleny | Kurzętnik | kościół | pocz. XIV w. | rejestr |
| ruiny zamku biskupów chełmińskich | Kurzętnik | zamek | 1. poł. XIV w. | rejestr |
| założenie urbanistyczne | Kurzętnik | miasto | pocz. XIV w. | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Lipinki | cmentarz rzymskokatolicki | 1330 r. | rejestr |
| kościół parafialny pw. św.św. Piotra i Pawła | Lipinki | kościół | 1330 r. | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Mikołajki | cmentarz rzymskokatolicki | 1780 - 1785 | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Jakuba | Mikołajki | kościół | 1780 - 1785 | rejestr |
| d. założenie gospodarcze | Montowo | zespół - folwark | XIX w. | rejestr |
| dwór z oficyną | Montowo | dwór | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| park krajobrazowy | Montowo | park | XIX w. | rejestr |
| spichlerz | Montowo | spichlerz (folwarczny/chłopski) | 1868 r. | rejestr |
| zespół dworsko-parkowy | Montowo | zespół - dwór | XIX w. | rejestr |
| Brama Brodnicka | Nowe Miasto Lubawskie | baszta | przełom XIV/XV w. | rejestr |
| Brama Lubawska | Nowe Miasto Lubawskie | baszta | XIV w. | rejestr |
| Urząd Miasta | Nowe Miasto Lubawskie | budynek administracyjny | pocz. XIX w. | rejestr |
| cmentarz | Nowe Miasto Lubawskie | cmentarz rzymskokatolicki | przełom XVII/XVIII w. | rejestr |
| cmentarz parafialny | Nowe Miasto Lubawskie | cmentarz rzymskokatolicki | poł. XIX w. | rejestr |
| d. kościół ewangelicki | Nowe Miasto Lubawskie | kościół | 1911 - 1912 | rejestr |
| dom | Nowe Miasto Lubawskie | budynek mieszkalny | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| dom | Nowe Miasto Lubawskie | budynek mieszkalny | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| fragmenty miejskich murów obronnych | Nowe Miasto Lubawskie | mur miejski | XIV w. | rejestr |
| kamienica | Nowe Miasto Lubawskie | kamienica | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| kaplica grobowa | Nowe Miasto Lubawskie | kaplica | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| kaplica pw. św. Józefa | Nowe Miasto Lubawskie | kapliczka | 1920 - 1930 | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Tomasza | Nowe Miasto Lubawskie | kościół | pocz. XIV w. | rejestr |
| ogrodzenie z bramą główną | Nowe Miasto Lubawskie | mur/ogrodzenie | poł. XIX w. | rejestr |
| otoczenie | Nowe Miasto Lubawskie | Otoczenie zabytku | rejestr | |
| otoczenie | Nowe Miasto Lubawskie | Otoczenie zabytku | rejestr | |
| poczta | Nowe Miasto Lubawskie | poczta | 1909 r. | rejestr |
| ruiny klasztoru | Nowe Miasto Lubawskie | klasztor | XVII - XVIII | rejestr |
| ruiny kościoła | Nowe Miasto Lubawskie | kościół | XVII - XVIII | rejestr |
| spichlerz, ob. magazyn, sklep | Nowe Miasto Lubawskie | spichlerz (komercyjny/miejski) | 1880 r. | rejestr |
| założenie i relikty murów d. klasztoru Reformatów | Nowe Miasto Lubawskie | zespół - klasztor | przełom XVII/XVIII w. | rejestr |
| założenie urbanistyczne starego miasta | Nowe Miasto Lubawskie | miasto | 1320 r. | rejestr |
| dom ogrodnika | Ostrowite | domek dozorcy | pocz. XX w. | rejestr |
| gorzelnia | Ostrowite | gorzelnia | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Jakuba Apostoła | Ostrowite | kościół | poł. XIV w. | rejestr |
| kuźnia | Ostrowite | kuźnia | 1927 r. | rejestr |
| lodownia | Ostrowite | lodownia | pocz. XX w. | rejestr |
| park krajobrazowy | Ostrowite | park | poł. XIX w. | rejestr |
| pałac | Ostrowite | pałac | koniec XIX w. | rejestr |
| podwórze gospodarcze | Ostrowite | podwórze gospodarcze | rejestr | |
| spichlerz | Ostrowite | spichlerz (folwarczny/chłopski) | 1910 - 1915 | rejestr |
| stelmacharnia | Ostrowite | budynek przemysłowy, produkcyjny lub magazynowy | 1921 r. | rejestr |
| stodoła | Ostrowite | stodoła | 1927 r. | rejestr |
| warsztat ślusarski | Ostrowite | warsztat | 1927 r. | rejestr |
| zespół pałacowo-parkowy z folwarkiem | Ostrowite | zespół - dwór | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| park krajobrazowy | Osówko | park | pocz. XX w. | rejestr |
| kościół parafialny pw. Podwyższenia Krzyża Świętego | Piotrowice | kościół | 1938 r. | rejestr |
| park | Piotrowice | park | data nieznana | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Radomno | cmentarz rzymskokatolicki | 1903 - 1906 | rejestr |
| kościół parafialny pw. Najświętszego Serca Jezusa | Radomno | kościół | 1903 - 1906 | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Skarlin | cmentarz rzymskokatolicki | 1330 r. | rejestr |
| kościół pw. św. Bartłomieja | Skarlin | kościół | 1330 r. | rejestr |
| aleja lipowa | Szafarnia | aleja | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| otoczenie | Szafarnia | Otoczenie zabytku | rejestr | |
| plebania ewangelicka, ob. dom | Szafarnia | plebania | 1906 r. | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Szwarcenowo | cmentarz rzymskokatolicki | 1721 r. | rejestr |
| kościół parafialny pw. św. Mikołaja | Szwarcenowo | kościół | 1721 r. | rejestr |
| park krajobrazowy | Sędzice | park | poł. XIX w. | rejestr |
| cmentarz przykościelny | Tylice | cmentarz rzymskokatolicki | 1700 - 1702 | rejestr |
| kościół pw. św. Michała Archanioła | Tylice | kościół | 1700 - 1702 | rejestr |
| dwór | Wardęgowo | dwór | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| kaplica pw. Najświętszej Marii Panny | Wardęgowo | kaplica | 1711 r. | rejestr |
| park krajobrazowy | Wardęgowo | park | poł. XIX w. | rejestr |
| kościół pw. Świętego Mikołaja Biskupa | Zwiniarz | kościół | 1913 r. | rejestr |
Według rodzaju — powiat nowomiejski
Powiaty o podobnej liczbie obiektów
- suwalski 474
- Elbląg 472
- częstochowski 471
- Leszno 470
- węgrowski 467
- łęczycki 466
- Kalisz 462
- kołobrzeski 459
- pruszkowski 458
- Sopot 456
- lipnowski 455
- oświęcimski 451
- kartuski 446
Sąsiedztwo liczone wielkością zestawienia, nie rankingiem: lista przesuwa się wraz z powiatem, więc każdy z 309 powiatów jest osiągalny z pozostałych. Wszystkie.