# Zabytki w powiecie sztumski — rejestr i ewidencja, 798 obiektów

> 798 obiektów objętych ochroną w powiecie sztumski (pomorskie): 149 w rejestrze zabytków. Sprawdź, czy budynek jest zabytkiem i co z tego wynika przy pozwoleniu na budowę.

## Zabytki w powiecie sztumski

**798** obiektów objętych ochroną — 0,3% zestawienia krajowego. **149** z nich jest wpisanych do rejestru zabytków, co zmienia tryb pozwolenia na budowę.

### Rejestr czy ewidencja — powiat sztumski

Z 798 obiektów **149** jest wpisanych do
**rejestru zabytków** (18,7%), a
**649** figuruje wyłącznie w **ewidencji**.
Różnica nie jest formalna — decyduje o tym, jak wygląda pozwolenie na
budowę.

- **Rejestr** : roboty budowlane wymagają
*przed* pozwoleniem na budowę osobnego **pozwolenia
wojewódzkiego konserwatora zabytków** (art. 39 ust. 1 Prawa
budowlanego).
- **Ewidencja** : pozwolenie wydaje organ
architektoniczno-budowlany **w uzgodnieniu** z konserwatorem,
który zajmuje stanowisko w ciągu **30 dni** — a brak
stanowiska w tym terminie uznaje się za brak zastrzeżeń (art. 39 ust. 3).

[Pełne porównanie obu trybów](/rejestr.md).

### Jakie to obiekty

| Rodzaj obiektu | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [budynek mieszkalny](/powiat/sztumski/budynek-mieszkalny.md) | 154 | 19,3% |
| [dwór](/funkcja/dwor.md) | 91 | 11,4% |
| [kościół](/funkcja/kosciol.md) | 48 | 6,0% |
| [cmentarz rzymskokatolicki](/funkcja/cmentarz-rzymskokatolicki.md) | 43 | 5,4% |
| [ogród](/funkcja/ogrod.md) | 42 | 5,3% |
| [cmentarz protestancki](/funkcja/cmentarz-protestancki.md) | 39 | 4,9% |
| [spichlerz (folwarczny/chłopski)](/funkcja/spichlerz-folwarczny-chlopski.md) | 32 | 4,0% |
| [park](/funkcja/park.md) | 27 | 3,4% |
| [chałupa](/funkcja/chalupa.md) | 23 | 2,9% |
| cmentarz | 21 | 2,6% |
| [kamienica](/funkcja/kamienica.md) | 21 | 2,6% |
| [obora](/funkcja/obora.md) | 21 | 2,6% |
| [budynek gospodarczy](/funkcja/budynek-gospodarczy.md) | 16 | 2,0% |
| [stajnia](/funkcja/stajnia.md) | 15 | 1,9% |

### Z czego są zbudowane

W powiecie sztumski jest **28** obiektów drewnianych — 3,5%. To materiał najbardziej narażony: pożar, wilgoć i brak użytkowania niszczą go szybciej niż mur.

| Materiał | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [ceglane](/material/ceglane.md) | 478 | 59,9% |
| [drewniane](/material/drewniane.md) | 28 | 3,5% |
| [szachulcowe](/material/szachulcowe.md) | 17 | 2,1% |
| [kamienne](/material/kamienne.md) | 14 | 1,8% |
| [betonowe](/material/betonowe.md) | 7 | 0,9% |
| glinobitka | 5 | 0,6% |
| [nieznana](/material/nieznana.md) | 4 | 0,5% |
| metalowe | 3 | 0,4% |

### Kiedy powstały

Wiek nie jest podany w źródle w postaci liczby — w rubryce
„czas powstania” stoi zapis słowny w rodzaju „2. poł. XIX
w.” albo „przełom XVIII/XIX w.”. Wyliczyliśmy z niego wiek
dla 96,7% obiektów w kraju; to kolumna, której w źródle nie ma.

| Wiek | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [XIX w.](/wiek/xix.md) | 420 | 52,6% |
| [XX w.](/wiek/xx.md) | 202 | 25,3% |
| [XIV w.](/wiek/xiv.md) | 65 | 8,1% |
| [XVIII w.](/wiek/xviii.md) | 59 | 7,4% |
| [XVII w.](/wiek/xvii.md) | 17 | 2,1% |
| [XV w.](/wiek/xv.md) | 16 | 2,0% |
| [XIII w.](/wiek/xiii.md) | 2 | 0,3% |

#### Najstarsze w tym zestawieniu — powiat sztumski

- [cmentarz wyznaniowy, ob. rzymskokatolicki przykościelny](/szukaj.md) Stary Dzierzgoń — XIII - XIV w.
- [kościół parafialny pw. św. Jana Chrzciciela](/szukaj.md) Żuławka Sztumska — poł. XIII w.
- [baszta](/szukaj.md) Przezmark — XIV w.
- [budynek bramny z mostem](/szukaj.md) Sztum — 1. poł. XIV w.
- [cmentarz katolicki przykościelny](/szukaj.md) Postolin — poł. XIV w.
- [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) Lubochowo — poł. XIV w.
- [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) Nowy Targ — 1340 r.
- [cmentarz przykościelny z drzewostanem](/szukaj.md) Pietrzwałd — poł. XIV w.

### W których gminach

| Gmina | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| Sztum - obszar wiejski | 195 | 24,4% |
| Stary Targ | 167 | 20,9% |
| Stary Dzierzgoń | 136 | 17,0% |
| Sztum - miasto | 81 | 10,2% |
| Dzierzgoń - miasto | 77 | 9,6% |
| Dzierzgoń - obszar wiejski | 75 | 9,4% |
| Mikołajki Pomorskie | 67 | 8,4% |

Gminy nie mają tu własnych stron: strona gminy byłaby podzbiorem strony powiatu i opisywałaby te same obiekty drugi raz. Każdy obiekt można wyszukać po nazwie miejscowości.

### Remont albo zakup obiektu — powiecie sztumski

W powiecie sztumski jest 798 obiektów objętych ochroną, w tym 149 w rejestrze zabytków. Ten serwis mówi, co jest w rejestrze — nie projektuje, nie remontuje i nie wydaje zaświadczeń. Napisz, czego potrzebujesz, a przekażemy zapytanie architektom i firmom pracującym przy zabytkach.

Nikogo nie polecamy i nie jesteśmy niczyim przedstawicielem. Dziś nie mamy umowy z żadną firmą — zbieramy te zapytania po to, żeby takie firmy znaleźć. [Co z tym robimy](/prywatnosc.md).

### Obiekty w powiecie sztumski

*Powiat sztumski — adresu nie publikujemy na stronach; jest on widoczny dopiero na karcie obiektu*

| Nazwa | Miejscowość | Rodzaj | Czas powstania | Ochrona |
|---|---|---|---|---|
| [park dworski](/szukaj.md) | Balewo | ogród | poł. XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Barlewice | dwór | 1880 r. | rejestr |
| [zespół śluz na Nogacie](/szukaj.md) | Biała Góra | zespół - śluzy | 1852 r. | rejestr |
| [śluza](/szukaj.md) | Biała Góra | śluza | 1914 r. | rejestr |
| [śluza](/szukaj.md) | Biała Góra | śluza | 1852 r. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Bruk | dwór | poł. XIX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Bruk | park | poł. XIX w. | rejestr |
| [cmentarz ewangelicki](/szukaj.md) | Bągart | cmentarz protestancki | pocz. XIX w. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Bągart | budynek mieszkalny | 3. ćw. XIX w. | rejestr |
| [kościół pw. św.św. Jana Chrzciciela i Michała](/szukaj.md) | Bągart | kościół | XV w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Cierpięta | dwór | 1900 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Cieszymowo | park | 4. ćw. XIX w. | rejestr |
| [park dworski II](/szukaj.md) | Cieszymowo | park | poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Cieszymowo | dwór | pocz. XIX w. | rejestr |
| [spichlerz, ob. kaplica](/szukaj.md) | Cieszymowo | spichlerz (folwarczny/chłopski) | 1728 r. | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Cygusy | park | pocz. XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Czernin | dwór | koniec XVII w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Czernin | park | poł. XVIII w. | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Dworek | park | data nieznana | rejestr |
| [cmentarz](/szukaj.md) | Dzierzgoń | cmentarz rzymskokatolicki | koniec XVIII w. | rejestr |
| [cmentarz luterański](/szukaj.md) | Dzierzgoń | cmentarz protestancki | koniec XVIII w. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Dzierzgoń | budynek mieszkalny | pocz. XX w. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Dzierzgoń | budynek mieszkalny | 1901 r. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Dzierzgoń | budynek mieszkalny | pocz. XX w. | rejestr |
| [kaplica pw. św. Anny](/szukaj.md) | Dzierzgoń | kaplica | XIV w. | rejestr |
| [klasztor](/szukaj.md) | Dzierzgoń | klasztor | koniec XVII w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Katarzyny](/szukaj.md) | Dzierzgoń | kościół | 1. poł. XIV w. | rejestr |
| [kościół, ob. filialny pw. Świetego Ducha](/szukaj.md) | Dzierzgoń | kościół | XIV w. | rejestr |
| [spichlerz](/szukaj.md) | Dzierzgoń | spichlerz (komercyjny/miejski) | pocz. XX w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Mikołaja](/szukaj.md) | Dąbrówka Malborska | kościół | 1802 r. | rejestr |
| [spichlerz](/szukaj.md) | Folwark | spichlerz (folwarczny/chłopski) | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Gisiel | dwór | poł. XVIII w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Gisiel | park | koniec XVIII w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Goraj | dwór | 1880 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Goraj | park | data nieznana | rejestr |
| [stajnia, ob. magazyn](/szukaj.md) | Goraj | stajnia | 1900 - 1910 | rejestr |
| [zespół dworsko-parkowy](/szukaj.md) | Goraj | zespół - dwór | poł. XIX w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Józefa](/szukaj.md) | Gościszewo | kościół | 1928 r. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Grzymała | dwór | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Grzymała | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [kościół filialny pw. Świętej Trójcy](/szukaj.md) | Jasna | kościół | XV w. | rejestr |
| [cmentarz rodowy](/szukaj.md) | Jeziorno | cmentarz rodowy | koniec XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Jeziorno | dwór | 1800 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Jeziorno | park | XIX w. | rejestr |
| [zespół dworsko-parkowy](/szukaj.md) | Jeziorno | zespół - dwór | XIX w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Marii Magdaleny](/szukaj.md) | Kalwa | kościół | XIV - XV | rejestr |
| [park dworski I](/szukaj.md) | Klecewo | park | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Koniecwałd | dwór | koniec XIX w. | rejestr |
| [jaz](/szukaj.md) | Koniecwałd | jaz piętrzący | XIX w. | rejestr |
| [kanał młyński](/szukaj.md) | Koniecwałd | kanał | XIV w. | rejestr |
| [most](/szukaj.md) | Koniecwałd | most | pocz. XX w. | rejestr |
| [młyn wodny](/szukaj.md) | Koniecwałd | młyn | pocz. XIX w. | rejestr |
| [oficyna](/szukaj.md) | Koniecwałd | oficyna mieszkalna | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Koniecwałd | park | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| [spichlerz](/szukaj.md) | Koniecwałd | spichlerz (folwarczny/chłopski) | pocz. XX w. | rejestr |
| [tama piętrząca](/szukaj.md) | Koniecwałd | jaz piętrzący | XIV w. | rejestr |
| [zespół dworsko-parkowy](/szukaj.md) | Koniecwałd | zespół - dwór | koniec XIX w. | rejestr |
| [zespół młyna wodnego](/szukaj.md) | Koniecwałd | zespół - młyn | XIV - XX | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Kościelec | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [cmentarz](/szukaj.md) | Krasna Łąka | cmentarz |   | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Anny](/szukaj.md) | Krasna Łąka | kościół | poł. XIV w. | rejestr |
| [chata](/szukaj.md) | Lubochowo | chałupa | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Lubochowo | cmentarz rzymskokatolicki | poł. XIV w. | rejestr |
| [kościół filialny pw. św. Antoniego](/szukaj.md) | Lubochowo | kościół | poł. XIV w. | rejestr |
| [kapliczka](/szukaj.md) | Mikołajki Pomorskie | kapliczka | 1896 r. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Antoniego](/szukaj.md) | Mikołajki Pomorskie | kościół | 1896 r. | rejestr |
| [zieleń towarzysząca](/szukaj.md) | Mikołajki Pomorskie | zieleń towarzysząca | data nieznana | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Mleczewo | ogród | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [kaplica grobowa](/szukaj.md) | Monasterzysko Wielkie | mauzoleum | poł. XIX w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny ze starodrzewem](/szukaj.md) | Myślice | cmentarz rzymskokatolicki | 1316 - 1345 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny](/szukaj.md) | Myślice | kościół | 1316 - 1345 | rejestr |
| [ogrodzenie](/szukaj.md) | Myślice | mur/ogrodzenie | data nieznana | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Nowe Minięta | park | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Nowiny | park | poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Nowiny | pałac | koniec XVIII w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Nowy Targ | cmentarz rzymskokatolicki | 1340 r. | rejestr |
| [kościół filialny pw. św. Rocha](/szukaj.md) | Nowy Targ | kościół | 1340 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Piaski Sztumskie | ogród | koniec XIX w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny z drzewostanem](/szukaj.md) | Pietrzwałd | cmentarz rzymskokatolicki | poł. XIV w. | rejestr |
| [kościół filialny pw. Trzech Króli](/szukaj.md) | Pietrzwałd | kościół | poł. XIV w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny ze starodrzewem](/szukaj.md) | Postolin | cmentarz rzymskokatolicki | koniec XVIII w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Matki Boskiej Szkaplerznej, ob. pw. św. Michała Archanioła](/szukaj.md) | Postolin | kościół | poł. XIV w. | rejestr |
| [mur cmentarny z bramami](/szukaj.md) | Postolin | mur/ogrodzenie | data nieznana | rejestr |
| [park dworski I](/szukaj.md) | Pozolia | park | poł. XIX w. | rejestr |
| [park dworski II](/szukaj.md) | Pozolia | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [kuźnia, ob. sklep](/szukaj.md) | Prakwice | kuźnia | 1. ćw. XIX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Prakwice | ogród | 1878 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Prakwice | ogród | poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Prakwice | pałac | poł. XVIII w. | rejestr |
| [piwnica-lodownia duża](/szukaj.md) | Prakwice | lodownia | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [piwnica-lodownia mała I](/szukaj.md) | Prakwice | lodownia | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [piwnica-lodownia mała II](/szukaj.md) | Prakwice | lodownia | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [szkoła, ob. dom mieszkalny](/szukaj.md) | Prakwice | szkoła | 1. ćw. XIX w. | rejestr |
| [baszta](/szukaj.md) | Przezmark | baszta | XIV w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Przezmark | cmentarz protestancki | 1821 r. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki parafialny pw. Matki Boskiej Królowej Świata](/szukaj.md) | Przezmark | kościół | 1821 r. | rejestr |
| [ruiny zamku](/szukaj.md) | Przezmark | zamek | 1316 - 1331 | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Pudłowiec | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Ramzy Małe | dwór | przełom XVIII/XIX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Ramzy Małe | park | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| [zespół dworsko-parkowy](/szukaj.md) | Ramzy Małe | zespół - dwór | przełom XVIII/XIX w. | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Sporowo | park | przełom XVIII/XIX w. | rejestr |
| [cmentarz żydowski](/szukaj.md) | Stanowo | cmentarz żydowski | 1800 r. | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Stanowo | park | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny ze starodrzewem](/szukaj.md) | Stare Miasto | cmentarz protestancki | data nieznana | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki pw. św.św. Piotra i Pawła](/szukaj.md) | Stare Miasto | kościół | XV w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Stary Dwór | dwór | 3. ćw. XIX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Stary Dwór | park | poł. XIX w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Wniebowstąpienia Pańskiego](/szukaj.md) | Stary Dzierzgoń | kościół | XIV w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Apostołów Szymona i Judy](/szukaj.md) | Stary Targ | kościół | 1325 r. | rejestr |

### Według rodzaju — powiat sztumski

- [budynek mieszkalny — powiat sztumski](/powiat/sztumski/budynek-mieszkalny.md) 154

### Powiaty o podobnej liczbie obiektów

- [gorzowski](/powiat/gorzowski.md) 814
- [tczewski](/powiat/tczewski.md) 813
- [Bielsko-Biała](/powiat/bielsko-biala.md) 810
- [płocki](/powiat/plocki.md) 809
- [giżycki](/powiat/gizycki.md) 802
- [lidzbarski](/powiat/lidzbarski.md) 800
- [górowski](/powiat/gorowski.md) 799
- [legnicki](/powiat/legnicki.md) 795
- [leżajski](/powiat/lezajski.md) 789
- [płoński](/powiat/plonski.md) 789
- [garwoliński](/powiat/garwolinski.md) 787
- [ciechanowski](/powiat/ciechanowski.md) 784
- [trzebnicki](/powiat/trzebnicki.md) 783

Sąsiedztwo liczone wielkością zestawienia, nie rankingiem: lista przesuwa się wraz z powiatem, więc każdy z 309 powiatów jest osiągalny z pozostałych. [Wszystkie](/powiat.md).

---

Página: https://zabytki.pages.dev/powiat/sztumski/
Fonte: Rejestr zabytków nieruchomych + Ewidencja zabytków nieruchomych — Narodowy Instytut Dziedzictwa
Recolha: 2026-08-21