# Zabytki w powiecie nowotomyski — rejestr i ewidencja, 890 obiektów

> 890 obiektów objętych ochroną w powiecie nowotomyski (wielkopolskie): 211 w rejestrze zabytków. Sprawdź, czy budynek jest zabytkiem i co z tego wynika przy pozwoleniu na budowę.

## Zabytki w powiecie nowotomyski

**890** obiektów objętych ochroną — 0,3% zestawienia krajowego. **211** z nich jest wpisanych do rejestru zabytków, co zmienia tryb pozwolenia na budowę.

### Rejestr czy ewidencja — powiat nowotomyski

Z 890 obiektów **211** jest wpisanych do
**rejestru zabytków** (23,7%), a
**679** figuruje wyłącznie w **ewidencji**.
Różnica nie jest formalna — decyduje o tym, jak wygląda pozwolenie na
budowę.

- **Rejestr** : roboty budowlane wymagają
*przed* pozwoleniem na budowę osobnego **pozwolenia
wojewódzkiego konserwatora zabytków** (art. 39 ust. 1 Prawa
budowlanego).
- **Ewidencja** : pozwolenie wydaje organ
architektoniczno-budowlany **w uzgodnieniu** z konserwatorem,
który zajmuje stanowisko w ciągu **30 dni** — a brak
stanowiska w tym terminie uznaje się za brak zastrzeżeń (art. 39 ust. 3).

[Pełne porównanie obu trybów](/rejestr.md).

### Jakie to obiekty

| Rodzaj obiektu | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [budynek mieszkalny](/powiat/nowotomyski/budynek-mieszkalny.md) | 165 | 18,5% |
| [cmentarz protestancki](/funkcja/cmentarz-protestancki.md) | 66 | 7,4% |
| [kościół](/funkcja/kosciol.md) | 44 | 4,9% |
| [pałac](/funkcja/palac.md) | 37 | 4,2% |
| [ogród](/funkcja/ogrod.md) | 35 | 3,9% |
| [dwór](/funkcja/dwor.md) | 30 | 3,4% |
| [chałupa](/funkcja/chalupa.md) | 27 | 3,0% |
| [wiatrak](/funkcja/wiatrak.md) | 24 | 2,7% |
| [stodoła](/funkcja/stodola.md) | 23 | 2,6% |
| [stajnia](/funkcja/stajnia.md) | 23 | 2,6% |
| [budynek gospodarczy](/funkcja/budynek-gospodarczy.md) | 22 | 2,5% |
| [cmentarz rzymskokatolicki](/funkcja/cmentarz-rzymskokatolicki.md) | 21 | 2,4% |
| [folwark](/funkcja/folwark.md) | 20 | 2,2% |
| [park](/funkcja/park.md) | 19 | 2,1% |

### Z czego są zbudowane

W powiecie nowotomyski jest **79** obiektów drewnianych — 8,9%. To materiał najbardziej narażony: pożar, wilgoć i brak użytkowania niszczą go szybciej niż mur.

| Materiał | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [ceglane](/material/ceglane.md) | 536 | 60,2% |
| [drewniane](/material/drewniane.md) | 79 | 8,9% |
| [szachulcowe](/material/szachulcowe.md) | 21 | 2,4% |
| [kamienne](/material/kamienne.md) | 9 | 1,0% |
| glinobitka | 4 | 0,4% |
| metalowe | 3 | 0,3% |
| ziemne | 1 | 0,1% |
| [nieznana](/material/nieznana.md) | 1 | 0,1% |

### Kiedy powstały

Wiek nie jest podany w źródle w postaci liczby — w rubryce
„czas powstania” stoi zapis słowny w rodzaju „2. poł. XIX
w.” albo „przełom XVIII/XIX w.”. Wyliczyliśmy z niego wiek
dla 96,7% obiektów w kraju; to kolumna, której w źródle nie ma.

| Wiek | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [XIX w.](/wiek/xix.md) | 540 | 60,7% |
| [XX w.](/wiek/xx.md) | 177 | 19,9% |
| [XVIII w.](/wiek/xviii.md) | 116 | 13,0% |
| [XVII w.](/wiek/xvii.md) | 11 | 1,2% |
| [XV w.](/wiek/xv.md) | 3 | 0,3% |
| [XVI w.](/wiek/xvi.md) | 2 | 0,2% |
| [XIII w.](/wiek/xiii.md) | 2 | 0,2% |
| [XIV w.](/wiek/xiv.md) | 2 | 0,2% |

#### Najstarsze w tym zestawieniu — powiat nowotomyski

- [układ urbanistyczno-architektoniczny miasta](/szukaj.md) Zbąszyń — 2. poł. XIII w.
- [założenie urbanistyczne](/szukaj.md) Zbąszyń — 2. poł. XIII w.
- [historyczny układ urbanistyczny](/szukaj.md) Wąsowo — XIV w.
- [układ urbanistyczny miasta](/szukaj.md) Opalenica — koniec XIV w.
- [historyczny układ miasta](/szukaj.md) Opalenica — pocz. XV w.
- [kościół par. pw. Wniebowzięcia NMP, św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty](/szukaj.md) Lwówek — poł. XV w.
- [kościół parafialny pw. Najświętszej Marii Panny Wniebowziętej](/szukaj.md) Lwówek — 1466 r.
- [kościół par. pw. św. Mateusza](/szukaj.md) Opalenica — 1518 r.

### W których gminach

| Gmina | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| Kuślin | 185 | 20,8% |
| Lwówek - obszar wiejski | 128 | 14,4% |
| Lwówek - miasto | 106 | 11,9% |
| Zbąszyń - miasto | 91 | 10,2% |
| Miedzichowo | 82 | 9,2% |
| Nowy Tomyśl - obszar wiejski | 76 | 8,5% |
| Opalenica - obszar wiejski | 68 | 7,6% |
| Opalenica - miasto | 56 | 6,3% |
| Zbąszyń - obszar wiejski | 56 | 6,3% |
| Nowy Tomyśl - miasto | 42 | 4,7% |

Gminy nie mają tu własnych stron: strona gminy byłaby podzbiorem strony powiatu i opisywałaby te same obiekty drugi raz. Każdy obiekt można wyszukać po nazwie miejscowości.

### Remont albo zakup obiektu — powiecie nowotomyski

W powiecie nowotomyski jest 890 obiektów objętych ochroną, w tym 211 w rejestrze zabytków. Ten serwis mówi, co jest w rejestrze — nie projektuje, nie remontuje i nie wydaje zaświadczeń. Napisz, czego potrzebujesz, a przekażemy zapytanie architektom i firmom pracującym przy zabytkach.

Nikogo nie polecamy i nie jesteśmy niczyim przedstawicielem. Dziś nie mamy umowy z żadną firmą — zbieramy te zapytania po to, żeby takie firmy znaleźć. [Co z tym robimy](/prywatnosc.md).

### Obiekty w powiecie nowotomyski

*Powiat nowotomyski — adresu nie publikujemy na stronach; jest on widoczny dopiero na karcie obiektu*

| Nazwa | Miejscowość | Rodzaj | Czas powstania | Ochrona |
|---|---|---|---|---|
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki parafialny pw. Chrystusa Króla](/szukaj.md) | Bolewice | kościół | 1936 r. | rejestr |
| [chałupa olęderska](/szukaj.md) | Boruja Kościelna | chałupa | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Boruja Kościelna | cmentarz protestancki | 1775 - 1777 | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki pw. św. Wojciecha](/szukaj.md) | Boruja Kościelna | kościół | 1775 - 1777 | rejestr |
| [ogród plebański](/szukaj.md) | Boruja Kościelna | ogród | 1900 r. | rejestr |
| [pastorówka, ob. plebania](/szukaj.md) | Boruja Kościelna | plebania | 1900 r. | rejestr |
| [zespół kościoła rzymskokatolickiego parafialnego pw. św. Wojciecha](/szukaj.md) | Boruja Kościelna | zespół - kościół | 1775 - 1777 | rejestr |
| [budynek inwentarski](/szukaj.md) | Boruja Nowa | budynek gospodarczy | pocz. XIX w. | rejestr |
| [chata](/szukaj.md) | Boruja Nowa | chałupa | 1822 r. | rejestr |
| [chata](/szukaj.md) | Boruja Nowa | chałupa | 1842 r. | rejestr |
| [drewutnia z kurnikiem](/szukaj.md) | Boruja Nowa | kurnik | 1822 r. | rejestr |
| [obora](/szukaj.md) | Boruja Nowa | obora | pocz. XX w. | rejestr |
| [otoczenie](/szukaj.md) | Boruja Nowa | Otoczenie zabytku |   | rejestr |
| [stodoła](/szukaj.md) | Boruja Nowa | stodoła | 1822 r. | rejestr |
| [zagroda](/szukaj.md) | Boruja Nowa | zespół - zagroda | 1822 r. | rejestr |
| [budynek gospodarczy](/szukaj.md) | Brody | budynek gospodarczy | koniec XIX w. | rejestr |
| [gorzelnia](/szukaj.md) | Brody | gorzelnia | 1907 r. | rejestr |
| [kaplica](/szukaj.md) | Brody | kaplica | pocz. XX w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Andrzeja Apostoła](/szukaj.md) | Brody | kościół | 1673 r. | rejestr |
| [mauzoleum rodziny von Pfluge](/szukaj.md) | Brody | mauzoleum | pocz. XX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Brody | park | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Brody | pałac | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [spichlerz](/szukaj.md) | Brody | spichlerz (folwarczny/chłopski) | pocz. XX w. | rejestr |
| [zespół folwarczny](/szukaj.md) | Brody | zespół - folwark | 1880 - 1900 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Marcina](/szukaj.md) | Bukowiec | kościół | 1737 r. | rejestr |
| [organistówka](/szukaj.md) | Bukowiec | organistówka | 4. ćw. XIX w. | rejestr |
| [budynek inwentarski](/szukaj.md) | Chraplewo | magazyn | koniec XIX w. | rejestr |
| [domek ogrodnika](/szukaj.md) | Chraplewo | domek dozorcy | koniec XIX w. | rejestr |
| [obora](/szukaj.md) | Chraplewo | obora | koniec XIX w. | rejestr |
| [ogrodzenie z bramami](/szukaj.md) | Chraplewo | mur/ogrodzenie | koniec XIX w. | rejestr |
| [park krajobrazowy](/szukaj.md) | Chraplewo | park | XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Chraplewo | pałac | 1888 r. | rejestr |
| [podwórze gospodarcze](/szukaj.md) | Chraplewo | podwórze gospodarcze |   | rejestr |
| [rządcówka](/szukaj.md) | Chraplewo | budynek administracyjny | koniec XVIII w. | rejestr |
| [stajnia-wozownia](/szukaj.md) | Chraplewo | stajnia | 1888 r. | rejestr |
| [stodoła I](/szukaj.md) | Chraplewo | stodoła | koniec XIX w. | rejestr |
| [stodoła II](/szukaj.md) | Chraplewo | stodoła | koniec XIX w. | rejestr |
| [zespół folwarczny](/szukaj.md) | Chraplewo | zespół - folwark | koniec XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Dakowy Mokre | dwór | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Katarzyny](/szukaj.md) | Dakowy Mokre | kościół | 1901 - 1904 | rejestr |
| [oficyna](/szukaj.md) | Dakowy Mokre | oficyna mieszkalna | przełom XIX/XX w. | rejestr |
| [ogrodzenie z bramą](/szukaj.md) | Dakowy Mokre | mur/ogrodzenie | data nieznana | rejestr |
| [park dworski, krajobrazowy](/szukaj.md) | Dakowy Mokre | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [przykościelny cmentarz rzymskokatolicki](/szukaj.md) | Dakowy Mokre | cmentarz rzymskokatolicki | 1901 - 1904 | rejestr |
| [d. budynek dworca stacji kolei wąskotorowejTrzcianka Zachodnia](/szukaj.md) | Głuponie | dworzec | 1895 r. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Głuponie | dwór | poł. XVIII w. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki parafialny pw. Najświętszej Marii Panny Królowej Polski](/szukaj.md) | Jastrzębsko Stare | kościół | 1914 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Konin | park | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Konin | pałac | poł. XIX w. | rejestr |
| [zespół pałacowo-parkowy](/szukaj.md) | Konin | zespół - pałac | poł. XIX w. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki parafialny pw. Zmartwchywstania Pańskiego](/szukaj.md) | Kuślin | kościół | 1881 - 1883 | rejestr |
| [budynek dworca stacji kolei wąskotorowej](/szukaj.md) | Lwówek | dworzec | 1896 r. | rejestr |
| [budynek parowozowni kolei wąskotorowej](/szukaj.md) | Lwówek | lokomotywownia | 1896 r. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Lwówek | budynek mieszkalny | koniec XVIII w. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Lwówek | budynek mieszkalny | koniec XVIII w. | rejestr |
| [kościół cmentarny pw. Świętego Krzyża](/szukaj.md) | Lwówek | kościół | 1780 r. | rejestr |
| [kościół ewangelicki](/szukaj.md) | Lwówek | kościół | 1778 - 1779 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Najświętszej Marii Panny Wniebowziętej](/szukaj.md) | Lwówek | kościół | 1466 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Lwówek | ogród | koniec XVIII w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Lwówek | pałac | 1728 r. | rejestr |
| [spichlerz](/szukaj.md) | Lwówek | spichlerz (komercyjny/miejski) | 1851 r. | rejestr |
| [zabudowa Rynku](/szukaj.md) | Lwówek | plac | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [kaplica I](/szukaj.md) | Michorzewo | kaplica | 1797 - 1800 | rejestr |
| [kaplica II](/szukaj.md) | Michorzewo | kaplica | 1797 - 1800 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych](/szukaj.md) | Michorzewo | kościół | 1772 r. | rejestr |
| [ogrodzenie z bramą](/szukaj.md) | Michorzewo | brama | 1797 - 1800 | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Michorzewo | park | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Michorzewo | pałac | 1914 r. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki parafialny pw. św. Stanisława](/szukaj.md) | Miedzichowo | kościół | 1907 r. | rejestr |
| [młynarzówka](/szukaj.md) | Miedzichowo | budynek mieszkalny | poł. XIX w. | rejestr |
| [pastorówka, ob. plebania](/szukaj.md) | Miedzichowo | plebania | 1907 r. | rejestr |
| [kaplica pw. św. Anny](/szukaj.md) | Niegolewo | kaplica | 1920 r. | rejestr |
| [park dworski, krajobrazowy](/szukaj.md) | Niegolewo | park | pocz. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Niegolewo | pałac | koniec XIX w. | rejestr |
| [spichlerz dworski](/szukaj.md) | Niegolewo | spichlerz (folwarczny/chłopski) | 1835 r. | rejestr |
| [kaplica](/szukaj.md) | Nowa Wieś | kaplica | pocz. XX w. | rejestr |
| [park podworski](/szukaj.md) | Nowa Wieś | park | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Nowa Wieś | pałac | poł. XIX w. | rejestr |
| [zespół pałacowo-parkowy](/szukaj.md) | Nowa Wieś | zespół - pałac | poł. XIX w. | rejestr |
| [budynek administracyjno-mieszkalny](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | budynek administracyjny | koniec XIX w. | rejestr |
| [budynek dworca stacji kolei wąskotorowej](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | dworzec | 1898 r. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | budynek mieszkalny | koniec XVIII w. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | budynek mieszkalny | koniec XVIII w. | rejestr |
| [kotłownia, ob. garaż](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | kotłownia | koniec XIX w. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki filialny pw. Serca Pana Jezusa](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | kościół | 1779 - 1780 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | kościół | 1896 r. | rejestr |
| [mur](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | mur/ogrodzenie | 1879 r. | rejestr |
| [ratusz, ob. Sąd Rejonowy](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | ratusz | 1879 r. | rejestr |
| [spichlerz, ob. czyszczarnia](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | spichlerz (komercyjny/miejski) | koniec XIX w. | rejestr |
| [spichlerz, ob. młyn](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | spichlerz (komercyjny/miejski) | 1885 r. | rejestr |
| [zespół młyna przemysłowego](/szukaj.md) | Nowy Tomyśl | zespół - młyn | koniec XIX w. | rejestr |
| [budynek administracyjno-warsztatowy kolei wąskotorowej](/szukaj.md) | Opalenica | budynek administracyjny | 1. ćw. XX w. | rejestr |
| [budynek parowozowni z wieżą ciśnień](/szukaj.md) | Opalenica | lokomotywownia | 1896 r. | rejestr |
| [cukrownia](/szukaj.md) | Opalenica | cukrownia | 1889 r. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Opalenica | budynek mieszkalny | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [historyczny układ miasta](/szukaj.md) | Opalenica | miasto | pocz. XV w. | rejestr |
| [kostnica](/szukaj.md) | Opalenica | kostnica | 1. poł. XVII w. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki pw. św. Józefa](/szukaj.md) | Opalenica | kościół | 1890 - 1900 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Mateusza](/szukaj.md) | Opalenica | kościół | XVI - XVII | rejestr |
| [magazyn cukru, ob. pakownia](/szukaj.md) | Opalenica | magazyn | 1917 - 1918 | rejestr |
| [magazyn wysłodków](/szukaj.md) | Opalenica | magazyn | 1924 r. | rejestr |
| [ogród](/szukaj.md) | Opalenica | ogród | 1884 r. | rejestr |
| [ratusz](/szukaj.md) | Opalenica | ratusz | 1897 r. | rejestr |
| [willa](/szukaj.md) | Opalenica | willa | 1884 r. | rejestr |
| [zespół cukrowni](/szukaj.md) | Opalenica | zespół - cukrownia | 1884 r. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Pakosław | park | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [pałac](/szukaj.md) | Pakosław | pałac | 1870 r. | rejestr |
| [szpital, ob. dom](/szukaj.md) | Pakosław | szpital | 1. poł. XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Porażyn | dwór | 1882 r. | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Porażyn | ogród | koniec XIX w. | rejestr |

### Według rodzaju — powiat nowotomyski

- [budynek mieszkalny — powiat nowotomyski](/powiat/nowotomyski/budynek-mieszkalny.md) 165

### Powiaty o podobnej liczbie obiektów

- [goleniowski](/powiat/goleniowski.md) 930
- [lubelski](/powiat/lubelski.md) 928
- [Olsztyn](/powiat/olsztyn.md) 907
- [łobeski](/powiat/lobeski.md) 904
- [pyrzycki](/powiat/pyrzycki.md) 899
- [wejherowski](/powiat/wejherowski.md) 898
- [kolski](/powiat/kolski.md) 897
- [drawski](/powiat/drawski.md) 886
- [jaworski](/powiat/jaworski.md) 875
- [międzychodzki](/powiat/miedzychodzki.md) 875
- [kamieński](/powiat/kamienski.md) 869
- [głubczycki](/powiat/glubczycki.md) 864
- [starogardzki](/powiat/starogardzki.md) 853

Sąsiedztwo liczone wielkością zestawienia, nie rankingiem: lista przesuwa się wraz z powiatem, więc każdy z 309 powiatów jest osiągalny z pozostałych. [Wszystkie](/powiat.md).

---

Página: https://zabytki.pages.dev/powiat/nowotomyski/
Fonte: Rejestr zabytków nieruchomych + Ewidencja zabytków nieruchomych — Narodowy Instytut Dziedzictwa
Recolha: 2026-08-21