# Zabytki w powiecie kościerski — rejestr i ewidencja, 374 obiektów

> 374 obiektów objętych ochroną w powiecie kościerski (pomorskie): 97 w rejestrze zabytków. Sprawdź, czy budynek jest zabytkiem i co z tego wynika przy pozwoleniu na budowę.

## Zabytki w powiecie kościerski

**374** obiektów objętych ochroną — 0,1% zestawienia krajowego. **97** z nich jest wpisanych do rejestru zabytków, co zmienia tryb pozwolenia na budowę.

### Rejestr czy ewidencja — powiat kościerski

Z 374 obiektów **97** jest wpisanych do
**rejestru zabytków** (25,9%), a
**277** figuruje wyłącznie w **ewidencji**.
Różnica nie jest formalna — decyduje o tym, jak wygląda pozwolenie na
budowę.

- **Rejestr** : roboty budowlane wymagają
*przed* pozwoleniem na budowę osobnego **pozwolenia
wojewódzkiego konserwatora zabytków** (art. 39 ust. 1 Prawa
budowlanego).
- **Ewidencja** : pozwolenie wydaje organ
architektoniczno-budowlany **w uzgodnieniu** z konserwatorem,
który zajmuje stanowisko w ciągu **30 dni** — a brak
stanowiska w tym terminie uznaje się za brak zastrzeżeń (art. 39 ust. 3).

[Pełne porównanie obu trybów](/rejestr.md).

### Jakie to obiekty

| Rodzaj obiektu | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [cmentarz protestancki](/funkcja/cmentarz-protestancki.md) | 44 | 11,8% |
| [budynek mieszkalny](/funkcja/budynek-mieszkalny.md) | 43 | 11,5% |
| [kościół](/funkcja/kosciol.md) | 30 | 8,0% |
| [cmentarz rzymskokatolicki](/funkcja/cmentarz-rzymskokatolicki.md) | 28 | 7,5% |
| [chałupa](/funkcja/chalupa.md) | 22 | 5,9% |
| [ogród](/funkcja/ogrod.md) | 20 | 5,3% |
| [kaplica](/funkcja/kaplica.md) | 17 | 4,5% |
| [dwór](/funkcja/dwor.md) | 15 | 4,0% |
| [kamienica](/funkcja/kamienica.md) | 14 | 3,7% |
| [budynek gospodarczy](/funkcja/budynek-gospodarczy.md) | 10 | 2,7% |
| [willa](/funkcja/willa.md) | 9 | 2,4% |
| [kapliczka](/funkcja/kapliczka.md) | 8 | 2,1% |
| [pałac](/funkcja/palac.md) | 7 | 1,9% |
| [aleja](/funkcja/aleja.md) | 6 | 1,6% |

### Z czego są zbudowane

W powiecie kościerski jest **39** obiektów drewnianych — 10,4%. To materiał najbardziej narażony: pożar, wilgoć i brak użytkowania niszczą go szybciej niż mur.

| Materiał | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [ceglane](/material/ceglane.md) | 169 | 45,2% |
| [drewniane](/material/drewniane.md) | 39 | 10,4% |
| [szachulcowe](/material/szachulcowe.md) | 13 | 3,5% |
| [kamienne](/material/kamienne.md) | 7 | 1,9% |
| [betonowe](/material/betonowe.md) | 4 | 1,1% |
| [nieznana](/material/nieznana.md) | 3 | 0,8% |
| mur pruski | 2 | 0,5% |

### Kiedy powstały

Wiek nie jest podany w źródle w postaci liczby — w rubryce
„czas powstania” stoi zapis słowny w rodzaju „2. poł. XIX
w.” albo „przełom XVIII/XIX w.”. Wyliczyliśmy z niego wiek
dla 96,7% obiektów w kraju; to kolumna, której w źródle nie ma.

| Wiek | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| [XIX w.](/wiek/xix.md) | 185 | 49,5% |
| [XX w.](/wiek/xx.md) | 108 | 28,9% |
| [XVIII w.](/wiek/xviii.md) | 31 | 8,3% |
| [XIV w.](/wiek/xiv.md) | 10 | 2,7% |
| [XVII w.](/wiek/xvii.md) | 9 | 2,4% |
| [XVI w.](/wiek/xvi.md) | 4 | 1,1% |

#### Najstarsze w tym zestawieniu — powiat kościerski

- [baszta bramna](/szukaj.md) Zamek Kiszewski — XIV w.
- [budynek bramny](/szukaj.md) Zamek Kiszewski — XIV w.
- [historyczny układ miasta](/szukaj.md) Kościerzyna — 2. poł. XIV w.
- [mury obronne zamku](/szukaj.md) Zamek Kiszewski — XIV w.
- [mury obronne zamku](/szukaj.md) Zamek Kiszewski — przełom XIV/XV w.
- [park dworski](/szukaj.md) Cisewie — do 1323 r.
- [park dworski](/szukaj.md) Dąbrowa — 1367 r.
- [układ ruralistyczny](/szukaj.md) Przytarnia — XIV w.

### W których gminach

| Gmina | Obiekty | Udział |
|---|---|---|
| Kościerzyna (gm. miejska) | 115 | 30,7% |
| Stara Kiszewa | 68 | 18,2% |
| Kościerzyna | 62 | 16,6% |
| Karsin | 59 | 15,8% |
| Nowa Karczma | 32 | 8,6% |
| Liniewo | 18 | 4,8% |
| Lipusz | 16 | 4,3% |
| Dziemiany | 4 | 1,1% |

Gminy nie mają tu własnych stron: strona gminy byłaby podzbiorem strony powiatu i opisywałaby te same obiekty drugi raz. Każdy obiekt można wyszukać po nazwie miejscowości.

### Remont albo zakup obiektu — powiecie kościerski

W powiecie kościerski jest 374 obiektów objętych ochroną, w tym 97 w rejestrze zabytków. Ten serwis mówi, co jest w rejestrze — nie projektuje, nie remontuje i nie wydaje zaświadczeń. Napisz, czego potrzebujesz, a przekażemy zapytanie architektom i firmom pracującym przy zabytkach.

Nikogo nie polecamy i nie jesteśmy niczyim przedstawicielem. Dziś nie mamy umowy z żadną firmą — zbieramy te zapytania po to, żeby takie firmy znaleźć. [Co z tym robimy](/prywatnosc.md).

### Obiekty w powiecie kościerski

*Powiat kościerski — adresu nie publikujemy na stronach; jest on widoczny dopiero na karcie obiektu*

| Nazwa | Miejscowość | Rodzaj | Czas powstania | Ochrona |
|---|---|---|---|---|
| [budynek gospodarczy](/szukaj.md) | Borsk | budynek gospodarczy | pocz. XIX w. | rejestr |
| [dwór Józefa Wybickiego, ob. Muzeum Hymnu Narodowego](/szukaj.md) | Będomin | dwór | 2. poł. XVI w. | rejestr |
| [aleje dojazdowe: lipowa i grabowa](/szukaj.md) | Cisewie | aleja | 1700 r. | rejestr |
| [park dworski](/szukaj.md) | Cisewie | park | 1890 - 1900 | rejestr |
| [relikty d. założenia dworsko-parkowego](/szukaj.md) | Cisewie | zespół - dwór | koniec XIX w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Św. Antoniego Padewskiego](/szukaj.md) | Dziemiany | kościół | 1922 - 1923 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Andrzeja Apostoła](/szukaj.md) | Garczyn | kościół | 2. poł. XVI w. | rejestr |
| [układ ruralistyczny](/szukaj.md) | Juszki | wieś | 2. poł. XVII w. | rejestr |
| [cmentarz parafialny](/szukaj.md) | Karsin | cmentarz rzymskokatolicki | 1904 r. | rejestr |
| [kaplica](/szukaj.md) | Karsin | kaplica | 1937 r. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Matki Boskiej Różańcowej](/szukaj.md) | Karsin | kościół | 1905 - 1906 | rejestr |
| [krzyż](/szukaj.md) | Karsin | krzyż | 1904 r. | rejestr |
| [aleja lipowa](/szukaj.md) | Kościerzyna | aleja | data nieznana | rejestr |
| [budynek biurowo-hotelowy](/szukaj.md) | Kościerzyna | budynek administracyjny | 1929 r. | rejestr |
| [d. cmentarz](/szukaj.md) | Kościerzyna | cmentarz rzymskokatolicki | data nieznana | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Kościerzyna | budynek mieszkalny | pocz. XIX w. | rejestr |
| [dom](/szukaj.md) | Kościerzyna | budynek mieszkalny | poł. XIX w. | rejestr |
| [dom właściciela](/szukaj.md) | Kościerzyna | willa | 1925 r. | rejestr |
| [dworzec kolejowy](/szukaj.md) | Kościerzyna | dworzec | 1890 r. | rejestr |
| [hala parowozów](/szukaj.md) | Kościerzyna | lokomotywownia | 1929 r. | rejestr |
| [historyczny układ miasta](/szukaj.md) | Kościerzyna | miasto | 2. poł. XIV w. | rejestr |
| [kanał oczystkowy](/szukaj.md) | Kościerzyna | stacja obrządzania parowozów | 1929 r. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki parafialny pw. Zmartwychwstania Pańskiego](/szukaj.md) | Kościerzyna | kościół | 1892 - 1894 | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Świętej Trójcy](/szukaj.md) | Kościerzyna | kościół | 1914 - 1917 | rejestr |
| [magazyn towarowy](/szukaj.md) | Kościerzyna | magazyn | 1895 r. | rejestr |
| [młyn parowy, ob. magazyn](/szukaj.md) | Kościerzyna | młyn | 1910 r. | rejestr |
| [ogrodzenie](/szukaj.md) | Kościerzyna | mur/ogrodzenie | data nieznana | rejestr |
| [plebania](/szukaj.md) | Kościerzyna | plebania | 1887 r. | rejestr |
| [ratusz](/szukaj.md) | Kościerzyna | ratusz | 1843 r. | rejestr |
| [szalet dworcowy](/szukaj.md) | Kościerzyna | sanitariaty | 1929 r. | rejestr |
| [wiata peronowa](/szukaj.md) | Kościerzyna | wiata | 1912 r. | rejestr |
| [zespół d. kościoła ewangelickiego](/szukaj.md) | Kościerzyna | zespół - kościół | 1892 - 1894 | rejestr |
| [zespół d. młyna parowego](/szukaj.md) | Kościerzyna | zespół - młyn | 1910 - 1925 | rejestr |
| [zespół dworca kolejowego](/szukaj.md) | Kościerzyna | zespół - dworzec | 1890 r. | rejestr |
| [zespół parowozowni](/szukaj.md) | Kościerzyna | zespół - lokomotywownia | 1929 r. | rejestr |
| [cmentarz katolicki](/szukaj.md) | Lipusz | cmentarz rzymskokatolicki | 1922 - 1923 | rejestr |
| [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Lipusz | cmentarz rzymskokatolicki | data nieznana | rejestr |
| [kaplica grobowa Bach-Żelewskich](/szukaj.md) | Lipusz | mauzoleum | 1880 r. | rejestr |
| [kaplica grobowa Żelewskich](/szukaj.md) | Lipusz | kaplica | 1880 r. | rejestr |
| [kościół ewangelicki](/szukaj.md) | Lipusz | kościół | 1865 r. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Michała Archanioła](/szukaj.md) | Lipusz | kościół | 1866 - 1867 | rejestr |
| [młyn wodny](/szukaj.md) | Lipusz | młyn | 1902 r. | rejestr |
| [prezbiterium kościoła pw. Oczyszczenia NMP z Tyłowa, ob. kościół filialny pw. św. Judy Tadeusza](/szukaj.md) | Lizaki | kościół | 1755 r. | rejestr |
| [kościół ewangelicki, ob. parafialny rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Królowej Polski](/szukaj.md) | Nowy Barkoczyn | kościół | 1891 - 1897 | rejestr |
| [budynek gospodarczy](/szukaj.md) | Przytarnia | budynek gospodarczy | data nieznana | rejestr |
| [układ ruralistyczny](/szukaj.md) | Przytarnia | wieś | XIV w. | rejestr |
| [d. cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Rekownica | cmentarz rzymskokatolicki | data nieznana | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Michała Anioła](/szukaj.md) | Rekownica | kościół | 1904 r. | rejestr |
| [cmentarz komunalny](/szukaj.md) | Stara Kiszewa | cmentarz komunalny (miejski/gminny) | 1939 r. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Stara Kiszewa | cmentarz rzymskokatolicki | 1740 r. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Marcina](/szukaj.md) | Stara Kiszewa | kościół | 1889 - 1891 | rejestr |
| [dwór, ob. szkoła](/szukaj.md) | Stare Polaszki | dwór | 1. poł. XVIII w. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Mikołaja](/szukaj.md) | Stare Polaszki | kościół | 2. poł. XVIII w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Stary Bukowiec | dwór | 1682 r. | rejestr |
| [chata z Wdzydz Tucholskich](/szukaj.md) | Wdzydze | chałupa | data nieznana | rejestr |
| [układ ruralistyczny](/szukaj.md) | Wdzydze Tucholskie | wieś | przełom XVII/XVIII w. | rejestr |
| [ambona](/szukaj.md) | Wiele | ambona | 1946 r. | rejestr |
| [cmentarz](/szukaj.md) | Wiele | cmentarz rzymskokatolicki | data nieznana | rejestr |
| [kaplica Biczowania](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1923 r. | rejestr |
| [kaplica Dom Annasza](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1916 r. | rejestr |
| [kaplica Dom Kajfasza](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1916 r. | rejestr |
| [kaplica Grobu Pana Jezusa, stacje XIII i XIV Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1922 r. | rejestr |
| [kaplica II Upadku Pana Jezusa, stacja VII Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1917 r. | rejestr |
| [kaplica III Upadku Pana Jezusa. Stacja IX Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1923 - 1924 | rejestr |
| [kaplica Ogrójca](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1915 r. | rejestr |
| [kaplica Pałac Piłata, stacja I Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1922 r. | rejestr |
| [kaplica Płaczących Niewiast, stacja VIII Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1924 r. | rejestr |
| [kaplica Serca Najświętszej Panny Maryi Królowej Pokoju](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1919 r. | rejestr |
| [kaplica Serca Pana Jezusa](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1915 - 1916 | rejestr |
| [kaplica Ukrzyżowania, stacja XII Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1916 r. | rejestr |
| [kaplica św. Weroniki, stacja VI Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kaplica | 1916 r. | rejestr |
| [kapliczka Nad Cedronem](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1916 r. | rejestr |
| [kapliczka-Stacja II Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1915 - 1924 | rejestr |
| [kapliczka-Stacja III Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1915 - 1924 | rejestr |
| [kapliczka-Stacja IV Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1915 - 1924 | rejestr |
| [kapliczka-Stacja V Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1915 - 1924 | rejestr |
| [kapliczka-Stacja X Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1915 - 1924 | rejestr |
| [kapliczka-Stacja XI Drogi Krzyżowej](/szukaj.md) | Wiele | kapliczka | 1925 r. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. św. Mikołaja](/szukaj.md) | Wiele | kościół | 1904 - 1905 | rejestr |
| [pustelnia-dom dla stróża](/szukaj.md) | Wiele | wartownia | 1919 - 1920 | rejestr |
| [układ ruralistyczny](/szukaj.md) | Wiele | wieś | XIV w. | rejestr |
| [zespół Kalwarii Wielewskiej](/szukaj.md) | Wiele | zespół - kalwaria | 1915 - 1924 | rejestr |
| [Święte Schody](/szukaj.md) | Wiele | schody | 1934 r. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Wilcze Błota Kościerskie | dwór | 1. ćw. XIX w. | rejestr |
| [kuźnia](/szukaj.md) | Wilcze Błota Kościerskie | kuźnia | 4. ćw. XIX w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Wilcze Błota Kościerskie | ogród | pocz. XIX w. | rejestr |
| [zespół dworsko-parkowy](/szukaj.md) | Wilcze Błota Kościerskie | zespół - dwór | pocz. XIX w. | rejestr |
| [cmentarz przykościelny](/szukaj.md) | Wysin | cmentarz rzymskokatolicki | 1701 r. | rejestr |
| [kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych](/szukaj.md) | Wysin | kościół | 1892 - 1894 | rejestr |
| [układ ruralistyczny](/szukaj.md) | Wąglikowice | wieś | XVI w. | rejestr |
| [budynek bramny](/szukaj.md) | Zamek Kiszewski | baszta | XIV w. | rejestr |
| [budynek gospodarczy](/szukaj.md) | Zamek Kiszewski | budynek gospodarczy | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [dwór](/szukaj.md) | Zamek Kiszewski | dwór | pocz. XIX w. | rejestr |
| [mury obronne zamku](/szukaj.md) | Zamek Kiszewski | mur obronny | XIV w. | rejestr |
| [park](/szukaj.md) | Zamek Kiszewski | park | pocz. XIX w. | rejestr |
| [spichlerz](/szukaj.md) | Zamek Kiszewski | spichlerz (folwarczny/chłopski) | 2. poł. XIX w. | rejestr |
| [zespół zamkowy](/szukaj.md) | Zamek Kiszewski | zespół - zamek | pocz. XIV w. | rejestr |
| [cmentarz ewangelicki](/szukaj.md) | Bartoszylas | cmentarz protestancki | 2. poł. XIX w. | ewidencja |
| [dom nr 3](/szukaj.md) | Borowiec | budynek mieszkalny | 1870 - 1880 | ewidencja |
| [dom, ob. budynek gospodarski nr 13](/szukaj.md) | Borsk | budynek mieszkalny | XIX w. | ewidencja |
| [grób masowy](/szukaj.md) | Bąk | cmentarz II wojna światowa | 1944 r. | ewidencja |
| [dwór Józefa Wybickiego, ob. Muzeum Hymnu Narodowego](/szukaj.md) | Będomin | dwór | XVIII - XX w. | ewidencja |
| [park](/szukaj.md) | Będomin | ogród | data nieznana | ewidencja |
| [cmentarz epidemiczny](/szukaj.md) | Będominek | cmentarz epidemiczny | 1831 r. | ewidencja |
| [cmentarz ewangelicki](/szukaj.md) | Będominek | cmentarz protestancki | 2. poł. XIX w. | ewidencja |
| [dom (chałupa) nr 3](/szukaj.md) | Będominek | chałupa | poł. XIX w. | ewidencja |
| [dom (siedmiorak) nr 10](/szukaj.md) | Cisewie | czworak | 1900 - 1920 | ewidencja |
| [dom (sześciorak) nr 2-4](/szukaj.md) | Cisewie | czworak | 1900 - 1920 | ewidencja |
| [park dworski](/szukaj.md) | Cisewie | ogród | do 1323 r. | ewidencja |
| [szkoła nr 18](/szukaj.md) | Cisewie | szkoła | 1900 - 1920 | ewidencja |

### Powiaty o podobnej liczbie obiektów

- [mogileński](/powiat/mogilenski.md) 392
- [Legnica](/powiat/legnica.md) 390
- [sejneński](/powiat/sejnenski.md) 389
- [buski](/powiat/buski.md) 385
- [krapkowicki](/powiat/krapkowicki.md) 381
- [pułtuski](/powiat/pultuski.md) 377
- [olkuski](/powiat/olkuski.md) 376
- [Nowy Sącz](/powiat/nowy-sacz.md) 371
- [Gliwice](/powiat/gliwice.md) 370
- [włoszczowski](/powiat/wloszczowski.md) 370
- [kolbuszowski](/powiat/kolbuszowski.md) 367
- [łukowski](/powiat/lukowski.md) 358
- [łęczyński](/powiat/leczynski.md) 357

Sąsiedztwo liczone wielkością zestawienia, nie rankingiem: lista przesuwa się wraz z powiatem, więc każdy z 309 powiatów jest osiągalny z pozostałych. [Wszystkie](/powiat.md).

---

Página: https://zabytki.pages.dev/powiat/koscierski/
Fonte: Rejestr zabytków nieruchomych + Ewidencja zabytków nieruchomych — Narodowy Instytut Dziedzictwa
Recolha: 2026-08-21